"Chúng ta có thể cùng nhau phát huy những giá trị tốt đẹp nhất trước đây để xây dựng nên một mối quan hệ mới phù hợp với thực tế toàn cầu",Thủ tướng Canada Mark Carney nói trong cuộc gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh hôm nay.

Theo ông Carney,sự gắn kết và hợp tác sẽ là "nền tảng cho mối quan hệ đối tác chiến lược mới" giữa hai nước. "Nông nghiệp,năng lượng,tài chính là những lĩnh vực hai nước có thể đạt được tiến bộ nhanh chóng nhất",Thủ tướng Canada cho hay.

Ông Tập cho rằng quan hệ Trung Quốc - Canada đã đạt bước ngoặt tại cuộc gặp gần đây nhất bên lề hội nghị thượng đỉnh APEC vào tháng 10/2025.

"Có thể nói rằng cuộc gặp đó đã mở ra chương mới trong việc cải thiện quan hệ Trung Quốc - Canada. Sự phát triển lành mạnh và ổn định của quan hệ song phương sẽ đáp ứng lợi ích chung của hai nước chúng ta",Chủ tịch Trung Quốc nói.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (phải) và Thủ tướng Canada Mark Carney tại Đại lễ đường Nhân dân,Bắc Kinh ngày 16/1. Ảnh: AFP

Quan hệ giữa Canada và Trung Quốc từng xấu đi vào năm 2018,khi giới chức Canada bắt bà Mạnh Vãn Chu,con gái người sáng lập Huawei,theo yêu cầu của Mỹ. Trung Quốc trả đũa bằng cách bắt hai công dân Canada với cáo buộc gián điệp.

Hai nước áp thuế quan lên hàng xuất khẩu của nhau trong những năm tiếp theo. Trung Quốc cũng bị cáo buộc can thiệp vào cuộc bầu cử của Canada,nhưng Bắc Kinh phủ nhận cáo buộc này.

Sau khi nhậm chức tháng 3/2025,Thủ tướng Carney đã tìm cách cải thiện quan hệ với Trung Quốc nhằm giảm sự phụ thuộc vào Mỹ,đối tác kinh tế chủ chốt của Ottawa,trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump mạnh tay tăng thuế quan đối với các sản phẩm của Canada. Trung Quốc cũng bày tỏ sẵn sàng đưa mối quan hệ trở lại "đúng hướng".

Trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc,ông Carney cũng gặp Thủ tướng Lý Cường và dự kiến gặp gỡ các lãnh đạo doanh nghiệp để bàn về thương mại.

Canada,vốn là đồng minh kiên định của Mỹ,đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi các mức thuế cao mà ông Trump áp đặt lên thép,nhôm,ôtô và gỗ xẻ. Hồi tháng 10/2025,ông Carney cho biết Canada nên tăng gấp đôi kim ngạch xuất khẩu sang các nước khác vào năm 2035 để giảm phụ thuộc Mỹ.

Tuy nhiên,Mỹ vẫn là thị trường lớn nhất của Canada,bên nhập khẩu khoảng 75% hàng hóa của Canada trong năm 2024,theo số liệu của chính phủ Canada. Ottawa nhấn mạnh Trung Quốc là thị trường lớn thứ hai của Canada,nhưng thực tế nền kinh tế lớn thứ hai thế giới chỉ mua chưa đến 4% hàng xuất khẩu của Canada trong năm 2024.

Quan chức Canada và Mỹ đã đàm phán để giảm thuế quan và thúc đẩy thương mại song phương,song vẫn chưa đạt được thỏa thuận nào.

Huyền Lê (Theo AFP)